Naciye Saraç

kafkasya abhazya çeçenistan

Akli olmayan fakirdir
Akilli kisiyi sirtinda tasisan dahi yük gelmez
Akil malin en kiymetlisidir.
Agizdan çikan söz namludan çikan kursun gibidir.
Atin basi geçtikten sonra kuyrugundan yakalamaga kalkma.
Ati kaybolanin kulagindan at sesi gitmez
Açlik korkagida yigit yapar
Aslani terbiye ederler,kaplani uslandirirlar.
Atina binince düsman,inince dost gibi davran
Atina dostun gibi bak, düsmanin gibi bin..
Az çogun aracisidir
Biçmesini bilmeyenin oragi kördür
Baslanmis isi olmayanin bitmis isi olmaz
Bilmedigini söyleme,söyledigini inkar etme
Bir kere tökezleyen sasi,iki kere tökezleyen kördür
Belayi arayip takilma,sana takilmissa korkma
Besigi yapilip mezari kazilmayan yoktur
Bir kivilcim bütün köyü yakar
Birlik olan sürü için kurt korkulacak sey degildir.
Candan önce onur gelir.
Çoban kötü olursa koyunlari kuzgun dahi götürür
Çig'i bir küçük serçe harekete geçirir
Çagirana, seni öldürecek isede git.
Çerkeslerin en fakiri dahi konuk sahibidir
Dil safradan aci,baldan tatli,kiliçtan da keskindir.
Delinin bey'i olmaktansa akillinin kölesi olmak daha iyidir
Deli bile konusuncaya kadar akilli zannedilir
Deriyi yüzsende gönüldekini alamazsin
Düsünüp konus, bakinip otur
Ecel insanin koynunda yatar
Ecel ne acele eder, nede gecikir
Eceli arama. O seni bulur
Eski dostunla yaptigin gizli isi yeni dostuna güvenip söyleme
Eski yolu ve eski dostu terketme
Evinde kendini egit,topluma öyle gir
Evinin avlu kapisina kadar seni geçirmeyenin evine gitme
Evsahibi misafirin hizmetkaridir
Esek köpege ot vermis köpek esege et ikiside aç kalmis
Fakirin dünyasi sonbahar gibidir.
Fakirin lambasi Ay'dir
Fakirin ipini zengin eskitir.
Gönül yaslanmaz
Geçmisi olmayanin gelecegi de yoktur.
Genç gelecegi ümid ederek yaslanir,yasli geçmisi hayal ederek ölür
Gözün begendigini kalp de begenir.
Günde bir kere babasinin huyu oglunda görülür
Güzel söylersen güzel cevap alirsin.
Güzel; iyi olandir.
Güzeli güzellestiren huyudur.
Hediye degil,sevgi degerlidir.
Hiç kimse dünyadan usanarak ölmez
Ip uzunsa,söz kisaysa makbuldür
Ilim ile sanatin fazlasi olmaz.
Ihtiyar kimse çocuk gibidir.
Iyi at iyi arkadas gibidir
Iyi gördügünü söyler,kötü verdigini.
Iyi komsu kardes sayilir
Iyi komsu uzaktaki akrabadan öncedir
Iyi yasli olmayan yerde iyi genç olmaz
Iyilik kötülügü öldürür
Iyiyi bilmiyorsan degerli olani seç
Konusana degil bilene bak
Kusu yükselten kanat,Insani yükselten akildir
Kitap ilmin anahtaridir.
Kibirlenmek deli isidir
Kadindan utanmayanda yüz yoktur
Kadinin el mahareti aklini gösterir
Kadinin oldugu yerde kiliç çekilmez
Kafa bombossa ayaga yazik olur.
Kalbinde iyilik olmayana iyilik gelmez
Kalp kalbe karsidir.
Kiskanç insan gizli düsmandir.
Kismet gelecek olursa yün iplik getirir,gidecek olursa demir zincir dahi tutamaz
Kitlik akrabayi unutturur
Komsuya deger vermeyen kendini degersiz kilar
Kötü yoldas kötü silah gibidir
Kötülük yapip iyilik bekleme
iyilik iyi bir seydir
Maharetle bilgi kardestirler
Mezartasi kaybolur,sarki kaybolmaz
Misafir her seyden önde gelir.
Öküze iltifat et,at ile kavga
Sudaki sögüt,bedendeki kalp çürümez.
Saadet misafir yolcudur. Gelir,gider.
Sevgi ates degildir.Yandiginda söndüremezsin
Sevgi kuvvetle alinamaz
Söylenmeyen sey duyulmaz.
Su akacagi yolu kendi bulur.
Sansi olmayani, deve üstünde bile köpek isirir.
Utanmasi olanin nasibi de vardir.
Utanmasi olmayandan daha kiymetsiz yoktur.
Ümit atadan kalma mirastir
Ümit uzun ömürlüdür
Vakit altindan daha degerlidir
Verene ver,vurana sende vur.
Ver malini elllere vur dibini yerlere
Yaninda iyilik bulunmazsa kuru güzellik bir sey ifade etmez
Yaslimim sözü,gencin aklini yener
Yaslisi olanin kurallari vardir
Yaslisina saygisi olmayanin kendisinede saygisi yoktur
Yasliya iltifat et gence güvence ver
Yaz fikaranin cennetidir.
Yiyecegini kötüleyen kisinin sofrasinda yemek yeme
Yoldasin korkaksa ayi ile bogusma.
Yüze karsi övgü arkadan yapilan yergi gibidir
Zora düsen düsmanin da olsa yardim et
Her dostlugun gökyüzünde bir melegi varmis, yeryüzünde biten her dostluk için gökyüzünde bir melek aglarmis, sana ant olsun ki bizim melegimiz asla aglamayacak dostum...
Aceminin işi eksilmez.
Acı dayak unutulur, acı söz unutulmaz.
Aç köpek fırın duvarını deler.
Açlık genci de yaşlandırır.
Açlık korkağı da yiğit yapar.
Adige Xabze babadan kalır.
Adigabze bilmiyorsan git de beşiğin altını yala.
Adige'nin en garibi de misafirperverdir.
Adige'nin misafiri emniyettedir.
Ağaçlar toplantı yapmaz, toplantı yapmayan insan olmaz.
Ağızdan çıkan söz, namludan çıkan kurşun gibidir.
Ağzı çok laf edenin eli az iş görür.
Ahlaksızla birlikte yaşayacağına yiğitle ölüme git.
Aile büyük nimettir.
Akıl büyük bir kaledir.
Akıl ile bilgiye fiyat, eğitim ile gelişmeye sınır konulamaz
Akıl malın en kıymetlisidir.
Akıl mülktür.
Akıl sahibinin işi üç gün, akılsızın günü üç gün sürer.
Akıllı kişiyi sırtında taşısan dahi yük gelmez.
Akıllının düşmanı çoktur.
Aklı kısa olanın dili uzun olur.
Aklı olan deliye bile danışır.
Aklı olmayan fakirdir.
Aklı olmayanın hiç bir şeyi yoktur.
Aklın anası düşüncedir.
Aklı olanın bilmediği yoktur.
Aklı olmayan fakirdir. (zavallıdır.)
Akrabanın damı görünüyorsa uğramadan geçme.
Alçakgönüllülük, en güzel giysidir.
Anne göz gibi hassas, baba ceviz gibi serttir.
Anne göz, baba soy'dur.
Annen ve gözlerin zayıf anını kollamaz.
Annenin iyiliği kızın elbisesidir.
Anneye bak, kızını al.
Aracı çok olunca korkak aslan kesilirmiş.
Arı sokmayan balın değerini bilmez.
Arkada mal mirası bırakmaktansa iyi evlat bırakmak daha iyidir.
Arkadaş kötü günde yanında olandır.
Aslan kurttan sonra koyuna el sürmez.
Aslanı terbiye ederler, kaplanı uslandırırlar.
Asıl olan sevmek değil, sevgiyi karşılıksız bırakmamaktır.
Atı güzelleştiren süvarisidir.
Atı kaybolanın kulağından at sesi gitmez.
Atın başı geçtikten sonra kuyruğundan yakalamaya kalkma.
Atına binince düşman, inince dost gibi davran.
Atına dostun gibi bak, düşmanın gibi bin.
Atlı misafiri ata bindirerek, yaya misafiri uğurlayarak yolcu ederler.
Az ateşi büyüt, az çoluk çocuğu çoğalt.
Az çoğun aracısıdır.
Az konuş, çok yap.
Baba ceviz gibi anne göz gibidir.
Baba toprağını güzelleştir, annenle güzel konuş.
Bahar iyi ise, sene de iyi geçer.
Başlanmış işi olmayanın bitmiş işi olmaz.
Başta akıl olmayınca ayak yorulur.
Bazen delinin de akıllıca laf ettiği görülür.
Beceriksiz kocanın karısı da kendine benzer.
Beklenmeyen söz, kör kurşun gibidir.
Bela geliyorum demez.
Belayı arayıp takılma, sana takılmışsa korkma.
Beşiği yapılıp mezarı kazılmayan yoktur.
Bıçaktan korkma dilden kork.
Biçmesini bilmeyenin orağı kördür.
Bilgisiz insan meyvesiz ağaca benzer.
Bilmediğin şeyi sormak ayıp değildir.
Bilmediğini söyleme, söylediğini inkar etme.
Bir kere tökezleyen şaşı, iki kere tökezleyen kördür.
Bir kıvılcım bütün köyü yakar.
Bir korkak tüm orduyu yok eder.
Bir yalan yüz doğruyu paslandırır.
Birlik olan grup, yıkılmayan kaledir.
Birlik olan sürü için kurt korkulacak şey değildir.
Bitmeyen neşe yoktur.
Boza hoşuna gittiyse iç, kız hoşuna gittiyse al.
Bozmak ne kadar kolaysa yapmak o kadar zordur.
Burnu (önderi) olanın kuyruğu da olur.
Büyüğü olmayan evde feryat ek** olmaz.
Can sıkıntısı doğum yapmış, endişeyi doğurmuş.
Candan önce onur gelir.
Canın çektiği güzeldir.
Çerkes'ler misafiri severler.
Çağırana, seni öldürecek ise de git.
Çalışma saygı kazandırır, tembellik değer kaybettirir.
Çerkes'ler misafiri sever.
Çerkes'lerin en fakiri dahi konuk sahibidir.
Çığ'ı bir küçük serçe harekete geçirir.
Çizmedin ki kesesin.
Çoban kötü olursa koyunları kuzgun dahi götürür.
Çocuk annenin kostümüdür.
Çocuk olduğun müddetçe mutlusun.
Çocuk tatlıdır.
Çok gidene değil çok görene sor.
Çok gülmek deliliğe işarettir.
Çok kusuru olan bunları başkalarında da bulur.
Çok öğren çok söyleme.
Çok yaptığın şeyin ustası olursun.
Dağda korkak, evde kabadayı davranma.
Davanın sonu savaş olursa, ilgili olmayanlar da ölür.
Deli bile konuşuncaya kadar akıllı zannedilir.
Deli renkli şeyleri sever (giymeyi).
Delinin beyi olmaktansa, akıllının kölesi olmak daha iyidir.
Delinin suçu az değildir.
Deliye iş buyurursan işin arkasında koşarsın.
Deliye kandıysan gerçekten delisin demektir.
Deniz de damla damla bir aradadır.
Deriyi yüzsen de gönüldekini alamazsın.
Dikiş bilmeyenin ipliği uzun olur.
Dil başın elçisidir.
Dil aklın elçisidir.
Dil kalptekini söyler.
Dil safradan acı, baldan tatlı, kılıçtan da keskindir.
Dilinin ucu kaşınıyorsa arkandan iftira atıyorlar.
Diri, ölüye değişilmez.
Doğmamış taya, takacak gemi düşünme.
Zorlukla karşılaşmayan rahatın değerini bilmez.
Doğum da ölüm de bir gündür.
Dökülen şey geri dolmaz.
Dost evinin çatısını görünce geçip gitme.
Dökülen şey geri dolmaz.
Dünyası cehennem gibi.
Dünyası cennet gibi.
Duyurulmayan (duyurmazsan bir şeyi) şey duyulmaz.
Düğün wuic ile başlar wuic ile biter.
Dünyada en hızlı koşan kalptir.
Dünyayı aydınlatan güneş, tanzim eden ilimdir.
Dürüst akraba nasiptendir.
Düşeceğini bilsen altına keçe serersin.
Düşecek adamı bir çöp bile tökezletir.
Düşmana canını versen de sırrını verme.
Düşün de konuş, bakın da otur.
Ecel insanın koynunda yatar.
Ecel koynunuzdadır.
Ecel ne acele eder, nede gecikir.
Eceli arama. O seni bulur.
Eceli olmayan yoktur.
El yurdunda edindiğin bir hafta, emanet gelenek üç gün gider.
Elçi öldürülmez.
Emeğin geçmeyen şey haramdır.
Erkeğin en biçaresi on işe yeter.
Erkek evlat soyundur, kız ise başkalarınındır.
Erkek sözünden dönmez.
Erkek yaptığını anlatmaz.
Erken kalkan yol alır, tez evlenen döl alır.
Eski dostunla yaptığın gizli işi yeni dostuna güvenip söyleme.
Eski dostunla yaptığın işi, yeni dostuna güvenip söyleme.
Eski düşmanı akraba eski akrabayı düşman edinme.
Eski yolu ve eski dostu terk etme.
Eşek köpeğe ot vermiş köpek eşeğe et ikisi de aç kalmış.
Ev olunmadan köy olunmaz.
Ev satın aldığında beraber komşu da al.
Evi ev yapan da, yakınlarını ağırlayan da kadındır.
Evinde kendini eğit, topluma öyle gir.
Evinin avlu kapısına kadar seni geçirmeyenin evine gitme.
Evladına iyi terbiye vermeyen bunu gözyaşları ile öder.
Ev sahibi misafirin hizmetkarıdır.
Fakirin dünyası sonbahar gibidir.
Fakirin ipini zengin eskitirmiş.
Fakirin lambası aydır.
Fare bile kendi yuvasında yiğittir.
Fark edilmeyen kalkar ıslık çalarmış.
Geçimsiz kaynana, gelini geçimsiz sanır.
Geçmişi olmayanın geleceği de yoktur.
Gelinin duyacağı şekilde kızına tembihde bulun.
Gelinine gücenirsen kızını azarla.
Gelinine iyi deme, bırak kendi namını kendi kazansın.
Geliniyle oturan, onu kötülemeyi adet edinir.
Gelmek misafirin, gitmek ev sahibinin insiyatifindedir.
Genç yaşlı olur ama yaşlı bir daha genç olamaz.
Genç geleceği ümit ederek yaşlanır, yaşlı geçmişi hayal ederek ölür.
Genç koşarken yaşlının dizleri ağrırmış.
Genç yaşlı olur ama yaşlı bir daha genç olamaz.
Gençlikte hazırlamadığını yaşlılıkta arama.
Gerekmedikçe kılıç çıkartma, çıkarttığında gereğini yapmadan kınına koyma.
Gezenin ayakkabısı eskimez.
Giysi seni topluma sokar, mide ise çıkartır.
Gönlün beğendiği kendine güzeldir.
Gönül yaşlanmaz.
Gözün beğendiğini kalp de beğenir.
Gönlün beğendiği güzeldir.
Gönül yaşlanmaz.
Gönüle güzel gelen göze güzel görünür.
Gönüle uymayan, göze de uymaz.
Gönüller bir olunca samanlık seyran olur.
Göz beğenir gönül sever.
Göz delidir, el yiğittir.
Gözün beğendiğini kalp de beğenir.
Gözün gördüğünü el yapabilir.
Güzel söylersen güzel cevap alırsın.
Güzel; iyi olandır.
Güzeli güzelleştiren huyudur.
Gücüne bak, yükünü öyle al.
Gülümseyen herkes dost değildir.
Günde bir kere babasının huyu oğlunda görülür.
Güzel iyi olandır.
Güzel söylemeyen seni aldatmaz.
Güzel söz söylersen güzel cevap alırsın.
Güzel sözlü kadın kocasını kuşatan tatlı bir esintidir.
Güzel, iyi olandır.
Güzeli güzelleştiren iyi huyudur.
Haklıysan güçlüsün.
Hamarat kızın aşığı boldur.
Hanımın huysuzsa, boş yere yas tutulan eve gitme, her günün yas dolu olacaktır.
Hanımın iyiyse, düğüne gitme, her günün düğün olacaktır .
Hediye değil, sevgi değerlidir.
Hem Başta yer, hem de ağlar.
Her işin bir usulü vardır.
Hısımı çok olanın, hazır tavuğu çoktur.
Hısımı çok olsun isteyen misafiri sever.
Hiç kimse dünyadan usanarak ölmez.
Horoz ötmese de gün doğmaya devam eder.
İçeceğin suda köpek öldürme.
İhtiyar kimse çocuk gibidir.
İki düşün bir konuş.
İki ecel olmadığına göre, tek ölüme yiğitlik kat.
İlim ile sanatın fazlası olmaz.
Yanında iyilik bulunmazsa kuru güzellik bir şey ifade etmez.
Yaptığın iyiliği başa kakma.
Yaşam sıra ile.
Yaşlanan çocuk gibi olur.
Yaşlı çağırılmaz, ardından gidilir.
Yaşlı kaynana da bir zamanlar gelindi.
Yaşlımım sözü, gencin aklını yener.
Yaşlısı olanın kuralları vardır.
Yaşlısına saygısı olmayanın kendisine de saygısı yoktur.
Yaşlıya iltifat et gence güvence ver.
Yaz fukaranın cennetidir.
Yazın istirahat günü kışın erzağıdır.
Yazın kağnı gölgesi bile ev sayılır.
Yazın kızak yap, kışın araba.
Yazın saklamadığını kışın arama.
Yiğide silah itaatkardır.
Yiğitlik paylaşılmayan mirastır.
Yiyeceğini kötüleyen kişinin sofrasında yemek yeme.
Yoldaşın korkaksa ayı ile boğuşma.
Yurdun güçlüyse cesursun.
Yürekte olmayan ağızdan çıkmaz.
Yüze karşı övgü arkadan yapılan yergi gibidir.
Zora düşen düşmanın da olsa yardım et.